Dekolonîzekirina hiş bi dekolonîzekirina zimên dest pê dike… Destpêk Mirov çi ye? Ev pirsek e ku ji destpêka felsefeyê ve ramanwerên mezin bi wê re rû bi rû mane. Lê di warê derûnnasî (psychology) û zanistên civakî de, ev pirs ne tenê felsefî ye — ew pirseke jiyanî ye. Nasname (identity), wateya mirov a xwebûna (self) xwe ye: kî me, ji ku têm, ber bi ku ve diçim û di dinyayê de wateya me çi ye? Ev pirsanan ne yekcar têne bersivdan; ew di tevahiya jiyanê de, di nava têkilî, ziman û çandê de, gav bi gav tên avakirin. Mirov, ajelekî û hebûneke civakî (social being) ye û di heman demê de hebûneke maneyê ye. Frankl (1946) di berhema xwe ya navdar de destnîşan kiriye ku mirov ne bi xweşî û ne-xweşiyê dijî, lê bi mane û wateyê dijî. Yê ku sedemeke wî/wê ji bo jiyanê hebe, dikare hema hema her awayê jiyanê tehemûl bike. Ev dîtin rêberiya vê xebatê dike ku giringiya mirov û nasnameyê ne tenê di çarçoveya derûnnasiyê de, lê di çarçoveya hebûnî (existential) û civakî de jî bê lêkolîn. Têg...
Destpêk Fîlmê 12 Mêrên Hêrsbûyî ku ji aliyê derhênerê navdar Sidney Lumet ve hatiye kişandin û senaryoya wê ji nivîskarê Amerîkî Reginald Rose ye, yek ji berhemên herî girîng ên dîroka sînemayê tê hesibandin. Fîlm li ser civîna 12 endamên jûriyê ya dadgehê radiweste ku biryara jiyan û mirina xortekî bi tawanî hatiye girtin didin. Ji nêrîna derûnkolerî (psîkanalîz), fîlm mîna qadeke azmûna testa şexsiyetan e. Her yek ji wan 12 mêran — bi taybetmendiyên xwe yên kesayetî, dîroka jiyana xwe ya binhişî (subconscious) û derhişî (unconscious) û mekanîzmayên berevaniyê (defense mechanisms) yên cuda — encamekê nîşanî me didin ku derûniya mirovan çawa li ser biryarên civakî û hiqûqî bandorê dike. Bîrdoziyên Sigmund Freud û Erik Erikson, Karen Horney û Carl Jung dikarin wekî çarçoveya dahûrînê werin bikar anîn. Fîlm ji hêla nêrîna xwebûn, nizimezî (id), ezî (ego), bilindezî (superego), rengvedanê (projection), cihguhertinê (displacement) û şîkar û dînamîkên komê (group dynamics) ve tê vekol...