Wesiyeta Qazî Mihemed - Bi Nêrînek Derûnkolînerî

Destpêk

Wesiyeta Qazî Mihemed —serokkomar û damezrînerê Komara Kurdistanê ya Mehabadê— belgeyeke dîrokî û mirovî ya bêhempa ye ku di 31ê Adara 1947an de, berî birêveçûna wî û birayên wî, hat nivîsandin. Ev nivîsar ne tenê belgeyek siyasî ye; di heman demê de metneke pir zengîn a ji bo derûnkolînê (psychoanalysis) ye, ji ber ku tê de mekanîzmayên derûnî yên wekî berzkirin (sublimation), îdeala eziyê (ego ideal), trawmaya hevpar (collective trauma) û pozîsyona paranoîd-şîzoîd (paranoid-schizoid position) bi awayekî xwezayî û hêzdar xwe nîşanî me didin.

Mebesta vê dahûrînê ew e ku bi alîkariya têgehên derûnkolîneriyê (psychoanalysis), bi taybetî nêrînên Sigmund Freud, Melanie Klein, Jacques Lacan û Frantz Fanon, diyardeyên derûnî yên di wesiyetnameyê de bêne lêkolîn kirin û wateya wan a kûr bêne eşkere kirin.

Ezî (Ego), Bilindezî (Superego) û Banga Fedakariyê

Îdeala eziyê (ego ideal) û Qahremaniya Siyasî

Freud di bîrdoziya xwe ya ezî û bilindeziyê de nîşan dide ku îdeala eziyê (ego ideal) wêneya kamiliya ku takekes dixwaze bigihêje ye. Qazî Mihemed di wesiyetnameyê de bi awayekî zelal îdeala eziya xwe diyar dike: mirovekî ku jiyana xwe ji bo gelê xwe feda dike û di hizûra Xwedê û gelê xwe de rûspî dimîne. Ew dibêje: "min pir ji dil dixwest ger ez mirim bi mergekî bimirim ku di hizûra Xwedê û resûlê Xwedê û gel û welatê xwe de rûsor nebim."

Ev ne tenê daxwazeke olî ye; di çarçoveya derûnşîkarî (psychoanalytic) de, ew nîşanek e ku eziya Qazî bi têkûzî xwe bi îdeala eziya hevpar û neteweyî re yek kiriye. Xwewekdîtina (identification) wî bi miletê kurd re ji asta xwewekdîtina narsîsîstîk (narcissistic identification) derbas bûye û gihaye teslîmbûna fedakar (altruistic surrender) —têgeheke Anna Freud— ku tê de takekes talibên xwe di talibên hevpar de dihele.

Bilindezî (Superego) û Berpirsiyariya Giranbar

Qazî Mihemed bi awayekî eşkere ji bilindeziya xwe dipeyive gava ew dibêje: "ger berpirsiyariyên mezin di sitoyê min de nebûna, ez jî wê niha di nava zarok û zêçiyên xwe de di xewa şirîn de bûma." Ev gotin xurtiya bilindeziya wî nîşanî me dide—wê hêza derûnî ku wî diajot û rê li ber prensîba kêfê (pleasure principle) digirt. Di têgihîştina Freudî de, bilindeziya xurt dikare bibibe çavkaniya hem serbilindî û hem jî êşûazarê. Li vir, ew çavkaniya şehadetê (martyrdom) û qurbandanê ye.

Mekanîzmayên Berevaniyê û Nîgarkirina Dijmin

Perçebûn (Splitting) û Pozîsyona paranoîd-şîzoîd (paranoid-schizoid position)

Melanie Klein bîrdoziya pozîsyona paranoîd-şîzoîd (paranoid-schizoid position) pêşxist da ku rewşa derûnî ya ku tê de takekes cîhanê bi awayekî dualî (baş/xirab, dost/dijmin) dibîne were fêm kirin. Di wesiyetnameyê de ev pozîsyon bi awayekî zelal xwe nîşanî me dide: cîhan bi têkûzî di du cemseran de tê dabeşkirin—miletê kurd yê bindest û xweser û dijminên wî yên bêrehm û bêwicdan.

Qazî Mihemed Eceman wekî dijminê herî xeter dibîne/dipeyive: "dijminatiya Eceman ji ya tevan zalimtir û melûntir û Xwedê nenastir û bê dilovantir e." Ev diyardeya parçebûnê ye—Mekanîzmayeke berevaniyê ku tê de ji bo ku ezî ji nexweşî û zêdebariya derdan biparêze, dijmin wekî "heybera bed" (bad object) bi têkûzî bed û reş tê dîtin, bêyî ti aliyê erênî.

Di heman demê de, di xebata Fanon de ku di The Wretched of the Earth (1961) de hatiye vegotin, ev dabeşbûn û parçebûn ne tenê diyardeyek takekesî ye, lêbelê bersiveke derûnî ya siruştî ya gel û miletên bindest e ku di bin zordariyê de dijîn. Di rewşa kolonyal û zordestî de, ramana manîheîst manichean thinking —dabeşkirina cîhanê di baş û bed de— dibe mekanîzmayeke jiyanbikaribûnê.

Rengvedan (Projection) û Xapandin Wekî Motîfa Navendî

Wesiyetname tijî referansên xapandinê ye. Qazî Mihemed bi dûbarî bang li gelê xwe dike ku ji dijminan bawer nekin û hay ji rengvedanên (projection) neyînî ya dijmin hebin: "dijmin bi derewên xwe we dixapîne." Di çarçoveya bîrdoziya têkiliyên heyberî (object relations theory) de (Klein, Winnicott), ev dûbare xwe nîşanî me dide ku xapandin wekî heybereke trawmatîk (traumatic object) di derhişiya hevpar (collective unconscious) ya miletê kurd de hatiye qeyd û bendkirin. Qazî Mihemed nîgarên dîrokî ji bo vê radestkirinê bi kar tîne: kuştina Simaîl Axayê Şikakî, Cewher Axa û yên-din—van rûdanan wekî bîra trawmatîk (traumatic memories) kar dikin.

Trawmaya Hevpar û Bîra Dîrokî

Trawmaya hevpar (collective trauma) û Vegotina Dîrokî

Nêrîna trawmaya hevpar (collective trauma) (Kai Erikson, 1976; Vamik Volkan, 1997) nîşanî me dide ku hin rûdanên dîrokî yên trawmatîk dikarin di nasnameya komî (group identity) de were qeydkirin û nifş bi nifş bêne veguhestin. Qazî Mihemed di wesiyetnameyê de bizanebûn an binezanî vê mekanîzmayê bikar tîne: ew rûdanên dîrokî yên xapandina rêberên kurd ji hev re baz dide û wan wekî delîl û îspata bingehîn ji bo bawernekirina bi dijminan pêşkêş dike.

Di têgihîştina derûnnas Dori Laub de, takekesên ku şahidên trawmayê bûne erkeke wan heye ku wan rûdanan veguhêzin. Qazî Mihemed bi xwe wekî şahid (witness) û veguherîner (transmitter) ya vê trawmaya hevpar kar dike û wesiyetnameya wî wekî çalakiyeke şahid (testimony) dixebitî.

Şîngirtin (Mourning) û Qedera Pêşbînîkirî (Anticipatory Grief)

Freud di gotara xwe ya navdar Şîngirtin û Malxulyan "Mourning and Melancholia" (1917) de ciyawaziyê di navbera şîngirtin û malxulyaniyê de nîşan dide. Di wesiyetnameyê de her du diyarde hene: Qedera pêşbînîkirî ku Qazî Mihemed ji bo jiyana xwe ya tê windakirin kişandiye û di heman demê de şînûşûna ji bo kurdan û mêrên ku berê hatibûne kuştin. Lêbelê, Qazî Mihemed neketiye nav malxulyaniyê (melancholia)—ew libidoya xwe ne vegerandiye nav hebûn û xwebûna xwe, belkî wê daye armanceke mezintir: Azadiya miletê kurd.

Berzkirin û Hêza Jiyan-Mirinê

Têgeha berzkirinê (sublimation) ya Freud pêşbîn dike ku ajo û nihiçka (drives), bi taybetî ajoya mirin—Thanatos—û jiyanê—Eros) dikarin werin veguhestin bo armancên bilind û civakî. Di wesiyetnameyê de Qazî Thanatosa xwe—hevrêziya wî bi mirinê re—bi awayekî binavê Erosa hevpar ango hezkirina gel û welat, veguhêzandiye. Mirin ji wî re ne windabûn e, belkî rizgarî û serfiraziyeke mezintir e.

Ev berzkirin di hevokê de zelal xwe nîşan dide: "çi nîmetek, çi serketinek ji wê yekê mezintir e ku ez niha di riya gel û welatê xwe de, ser û mal û canê xwe didim." Ew ajoya mirinê (death drive) ya Freud ji ber tirsê nekişandiye—berevajî, ew wê bi berzkirin vegerandiye armanceke bilind û  watedar.

Gotûbêja Bav û Mîrata Sembolîk

Di çarçoveya bîrdoziya Lacan de, dema em wesiyetnameyê dixwînin, em di gotûbêja (discourse) Bav (Name-of-the-Father) de ne. Qazî Mihemed wekî bavê sembolîk (symbolic father) kar dike—ne tenê bavê zindewerî, lêbelê takekesê ku qanûn (law) û arezûya (desire) hevpar nîşanî me dide. Wesiyetname têkildarî Yê-din ê Mezin (Big Other)—Xwedê, dîrok û miletê kurd—hatiye nivîsandin.

Lacan têgeha heybera petit (objet petit a) bi kar tîne ji bo tiştê ku arezûyê (desire) dide ber xwe. Ji bo Qazî Mihemed, objet petit a azadiya Kurdistanê ye—tiştê ku bi têkûzî nagihêje, lêbelê vê negihîştinê xwe dide têkelbûna têkoşînê. Ev kêmasî ya bingehîn di wesiyetnameyê de diyar e: Qazî Mihemed hay ji wê yekê heye ku Kurdistan di jiyana wî de nayê rizgar kirin, lêbelê di heman demê de baweriya wî bi xurtî dimîne.

Xwebûn, Nasname, Şerm û Rûmet

Derûnnasê civakî Erik Erikson di bîrdoziya xwe ya geşedana derûncivakî (psychosocial development) de nîşan dide ku nasname (identity) li ser bingehê têkiliyên civakî û dîrokî tê ava kirin. Qazî Mihemed di wesiyetnameyê de xwebûn û nasnameya kurdbûnê wekî çavkaniya serbilindî û rûmetê (source of pride) û ne ya şermê pêşkêş dike. Ew dibêje: "ti tiştê miletê kurd ji gelên li ser rûkê vê erdê ne kêmtir e."

Ev gotin balkêş e: ew îspata hişmendiya girêka kêmasiya hevpar (collective inferiority complex) e ku Qazî Mihemed dixwaze vê holê rake. Di nêrîna Adler de, girêka kêmasiyê (inferiority complex) ya hevpar ji bindestiya dîrokî pêk tê û mirov dikeve nava meyla zêdefedakariyê (overcompensation)—yan jî wekî Qazî Mihemed dixwaze, ya hewldana rastîn ji bo serdestiyê (genuine striving for superiority) ya bi têkoşîn û zanistê were bidestxistin.

Encam

Wesiyeta Qazî Mihemed, ji nêrîna derûnkolînerî ve, belgeyeke pir zengîn e ku tê de gelek diyardeyên derûnî yên hem takekesî û hem jî hevpar diyar dibin. Îdeala eziya bilind, berzkirina Thanatos ya wî û bikaranîna wî ya trawmaya hevpar (collective trauma) wekî amûreke han û motivasyonê, hemû bi hev re wêneyê derûnî ya takekesekî pêşeng û dilsoz û di heman demê de trawmazedeyî çêdikin.

Ya herî balkêş ew e ku Qazî Mihemed—bizanebûn an binezanî— derûnpolîtîkeke (psychopolitical) stratejiyeke kûr bi kar tîne: ew bîra trawmayê bi armanca çalakbûnê bikar tîne, ne ji bo pûçbûn û sistbûnê. Bi vî awayî, wesiyetname ne tenê belgeyek siyasî ya sala 1947an e, lêbelê metneke herdemî (timeless) ye ku di derbarê rewşa mirovî ya di rû bi rûyê zordestî de, nûşiyan (resilience) e, xwebûn, nasname û wateya fedakariyê de tiştên pir girîng dibêje. Qazî Mihemed, bi gotinên xwe yên dawîn, hewl da ku rêya karkirinê (working through) ya trawmaya hevpar pêk bîne—pêvajoyek ku di têgihîştina Freud de ji bo başbûn û pêşveçûna giyanî pêwîst e.

Çavkanî

Erikson, E. H. (1950). Childhood and society. Norton.

Fanon, F. (1961). The wretched of the earth (C. Farrington, Trans.). Grove Press.

Freud, S. (1917). Mourning and melancholia. In J. Strachey (Ed. & Trans.), The standard edition of the complete psychological works of Sigmund Freud (Vol. 14, pp. 237–258). Hogarth Press.

Freud, S. (1923). The ego and the id (J. Strachey, Trans.). Norton.

Freud, S. (1930). Civilization and its discontents (J. Strachey, Trans.). Norton.

Klein, M. (1946). Notes on some schizoid mechanisms. International Journal of Psychoanalysis, 27, 99–110.

Lacan, J. (1977). Écrits: A selection (A. Sheridan, Trans.). Norton.

Laub, D. (1992). Bearing witness, or the vicissitudes of listening. In S. Felman & D. Laub (Eds.), Testimony: Crises of witnessing in literature, psychoanalysis, and history (pp. 57–74). Routledge.

Volkan, V. D. (1997). Bloodlines: From ethnic pride to ethnic terrorism. Farrar, Straus & Giroux.

Winnicott, D. W. (1965). The maturational processes and the facilitating environment. International Universities Press.

Wesiyeta Qazî Mihemed

Bi navê Xwedêyê mezin û dilovan,

Gelê min ê kurd û birayên min ên hêja, birayên min ên behr xwarî, gelê min ê zorlêkirî, vame ez di gavên herî dawîn ên jiyana xwe de me, werin ji bo xatirê Xwedê êdî dijminayiya hev nekin û pişta xwe bidin hev, li hember dijminê zordest û zalim derkevin, xwe belaş nefiroşin dijminan, dijmin her ewqas we dixwaze tenê karê xwe bi we pêk tîne û qed bi we re dilovanî naket; di her fersendekê de be qed li we nabihure.

Dijminê miletê kurd pir in, zordest û bê dilovanî ne, sîmbola serketina her gel û netewekê hevgirtin û yekbûn e, piştgiya tev gel e. Her gelê ku yekîtî û tebayiya wî nebe; ewê hertim bin destê dujmin be, ti tiştê we miletê kurd ji gelên li ser rûkê vê erdê; ne kêmtir e, belkî hun bi mêranî û egîdî û hêjatiya xwe; ji gelên ku rizgar bûne; li pêştir in jî.

Gelên ku ji destê dijminên xwe yên zordest rizgar bûne; mîna we ne, lêbelê yekîtiya ên xwe rizgar kirine hebûye, bila hun jî mîna tev gelên li ser rûkê erdê; îdî bin dest nebin, her bi yekbûn û hesûdî bi hev nebirinê û xwe nefirotina ji dijminan re li dijî neteweya me; hun dikarin rizgar bibin, birayên min îdî bi dijmina neyên xapandin, dijminên Kurdan ji her reng û destek û netewekê bin, her dijmin e, bê dilovanî ye, bê wijdan e û rehmê bi we nake, wê we bi hevdu bide kuştin, wê we temah bike û bi direw û xapandinê; wê we berengarî hev bike, ji tev dijminên miletê kurd, dijminê Ecem ji tevan zalimtir û melûntir û Xwedê nenastir û bê dilovantir e, destê xwe ji ti tawanan li dijî miletê kurd naparêze, bi dirêjayiya dîrokê bi miletê kurd re xerez û kîna wî ya kevnar hebûye û heye jî, temaşa kin, binêrin tev zilamên we yên mezin, her ji Simayîl Axayê Şikak, tanî Cewher Axayê birê wî û Hemze Axayê Mengur û çend û çendîn zilamên din, ew hemû bi xapandin aram kirin û xelq ji pişt wan vekir û ca pir bi nemerdî ew kuştin, ew tev bi sond û Quran xapandin ku xudêgiravî niyaza eceman ya xêrê bi wan re heye û wê qenciyê bi wan re bikin, lêbelê her xweşbawer e û bi sond û sozên Eceman hatiye xapandin û jê bawer kiriye, lêbelê tanî niha bi dirêjiya dîrokê kes nedîtiye bi tenê carekê jî ecem li sond û sozên xwe xwedî derketibe û ehdên dane Kurdan pêk bînin, tev de direw û xapandin bûye, ca vaye ez wek birayek we yê biçûk, di riya Xwedê de, ji bo xatirê Xwedê ji we re dibêjim hev bigirin û ti carî pişta hev ber medin, piştrast bin ger ecem hingiv bide we, diyar e jar xistiyê, bi sond û sozên direwên eceman mexapin ku ger hezar carî jî dest li Qurana pîroz bixe û soz bide we, bi tenê niyaza wî xapandina weye, ji bo hîlekê li we bike.

Va me ez di demên dawî yên jiyana xwe de me, ji we re dibêjim û ji bo xatirê Xwedê yê mezin ez we şîret dikim ku a ji destê min hat bi ser can û tekoşîn, bi şîret û nîşandana riya rast; min ji we re xemsarî nekiriye, niha jî di vê dem û rewşê de dîsa ji we re dibêjim ku îdî bi eceman mexapin û ji sond û dest li Quranê xistin û ehd û peymanên wan bawer mekin, ji ber ne Xwedê dinasin û ne jî ji Xwedê û pêxember û roja qiyametê û hesab û kitêban bawer dikin, li cem wan bi tenê ji ber ku hun Kurd in, bila hun misilman jî bin, hun sûçdar û mehkûm in, hun ji wan re dijmin in, ser û mal û canê we ji wan re helal e û weke xeza qebûl dikin, soza min ne ew bû ez herim û we di destê van dijminên dilreş de bihêlim, min pir caran jî raborî û zilamên me yên mezin dihizirand, ên ku eceman bi xapandin û sond û direw û hîle ew girtine û kuştine, neçar bi direw û hîle ew xapandin e kuştin e.

 

Ew tev li bîra min bûn û ti carî jî min ji eceman bawer nekiriye, lêbelê beriya ku vegerin vir, çendîn caran gotin û rasparin bi name û bi şandina kesên navdêrên Kurd û Fars, bi dayîna soz û ehdên yekcar pir û mezin ku niyaza xêrê ya dewleta ecem û Şah bi xwe jî heye û ne amade ne ku bi tenê dilopeke xwînê jî li Kurdistanê birije, niha hun bi çavê serê xwe encama sozên wan dibînin, ger mezinên hoz û eşîrên me îxanet nekira û xwe nefirotina hikûmeta ecem, weha nedihate serê me û we û Komara me jî.

Şîret û wesiyeta min ew e bila zaroyên we bixwînin, ji ber ti tiştê me ji yê gelên din ne kêmtir e, bi tenê xwendin nebe, bixwînin ji bo hun ji karwanê gelen paşve nemînin û her xwandin çeka kujeka dijminan e.

Piştrast bin û bizanin ger tebayî û yekbûn û xwandina we baş be, hunê pir baş bi ser dijminê xwe de serbikevin jî. Çênabe bi kuştina min û bi kuştina bira û pismamên min çavê we bitirse, tanî hin digîjin hêvî û meremên xwe; divê hê jî pir kesên din yên mîna me di vê rê de gorî bikin.

Piştrast im piştî me pir kesên din jî her wê bi xapandin û durûtiyê ji holê werin rakirin.

Piştrast im pir kesên ku wê piştî me jî bikevin xapandina eceman de; wê ji me zanatir û hêjatir jî bin, lêbelê hêvîdar im kuştina me ji dilsozên miletê kurd re bibe pend û îbret.

Wesiyeteke din min ji were ew e daxwaz bikin her çiyê we ji bona serfiraziya gel kir, alîkarê we gel be, piştrast im Xwedê yê mezin wê we serbixe û wê alîkariya we bike, heye ku hun bêjin; lê çima ez serneketim?! di bersivê de dibêjim, bi Xwedê kim ez serketime, çi nîmetek, çi serketinek ji wê yekê mezintir e ku va me ez niha di riya gel û welatê xwe de, ser û mal û canê xwe didim, bawer bin min pir ji dil dixwest ger ez mirim bi mergekî bimirim ku di hizûra Xwedê û resûlê Xwedê û gel û welatê xwe de rûsor bim, ji min re ev serketin e.

Xweştiviyên min kurdistan mala her Kurdekî ye, her wek di malê de; endamên malê her kesê ji her karekî dizane, wî dispêrin wî, îdî heqê ti kesî ti ne ku hesûdiyê pê bibe kurdistan jî her ew mal e, ger we zanî kesek li vê malê dikare karekî bike, dev jê berdin bila bike.

Êdî çênabe hun kevira danin ser riya wî û çênabe dilê we ji wê yekê bêşe ku berpirsyariyên mezin di destê yekî ji we de hene, ger karên mezin ketin ser milê yekî û ew kar bi rêve bir, welê diyare jê dizane û berpirsiyariyên wî yên mezin jî li hember wî erkî hene. Piştrast be birayê te yê Kurd her ji dijminê dil bi kîn baştir e û ger berpirsiyariyên mezin li ser milê min nebûna, niha ez di bin darê sêdarê de neradiwestiyam, lewra çênabe hun bi hev re temahkar bin, ên ku fermanên me pêk ne anîn, ne her bi tenê pêk ne anîna fermanan, lêbelê tam dijminatiya me dikir, ji ber me xwe wek xizmetkarê gelê xwe qebûl dikir, niha ew di nava mal û zarokên xwe de, di nava xwea şirîn de ne, lêbelê vaye li ser navê xizmeta gel di bin darê sêdarê de me û wa ezê demên dawî yên jiyana xwe bi vê wesyetnamê derbaz dikim. Ca ger berpirsyariyên mezin di sitoyê min de nebûna, ez jî wê niha di nava zarok û zêçiyên xwe de di xewa şirîn de bûma ku ez niha ji bo piştî çûyîna xwe jî we şîret dikim, ew jî yek ji berpirsyariyên di sitoyê min de ye, piştrast im ger yekî din ji we berpirsiyariyên min bigirtana sitoyê xwe, niha ewê li şûna min di bin darê sêdarê de bûya, ji bo razîbûna Xwedê û li gor berpirsyariya di sitoyê xwe de mîna Kurdekî xizmetkarê gel û di riya çakiyê de, min ev şîret li we kirin ku hêvîdarim ji niha pê ve pendan jê wergirin û dirust guhdariya şîretên min bikin, bi hêviya Xwedê yê mezin we bi ser dujminên we de serbixe.

Baweriya we bi Xwedê û tiştê li cem Xwedê tê û peristina Xwedê û pêxember (silavên Xwedê lê bin) hebe, di pêk anîna erkên Olî de xurt bin.

Yekîtî û tebayiya di nava xwe de biparêzin, karê neqenc li hember hev mekin û temah mebin, bi taybetî jî di berpirsiyariyê û xizmetê de.

Xwendin û zanist û pileya zaniyariya xwe pêşve bibin ji bo dijmin kêmtir we bixapîne.

Ji dijminan bawer mekin, bi taybetî jî dujminên ecem, ji ber bi çend awa û riyan ecem dijminên we ne, dijminê gel û welat û ola we ne. Dîrokê selmandiye ku berdewam ji Kurdan bi behane ne, bi kêmtirîn tawanê we dikujin û ji ti tawanan di derheq Kurdan de destê xwe nagirin.

Ji bo hin rojên jiyana bê qîmeta vê dinê, xwe nefiroşin dijminan, ji ber dijmin dijmin e û ne cihê pêbawerbûnê ye.

Îxanetê li hev mekin, ne îxaneta siyasî û ne giyanî û malî û ne jî ya namûsî, ji ber îxanetkar li cem Xwedê û mirovan jî sivik û sûçbar e, îxanet li îxanetkar vedigere.

Ger yekî ji ve dikaribû karên xwe bê îxanet pêk bîne, pê re alîkarî bikin, ne ji ber temahî û bexîliyê li dijî wî derkevin, yan Xwedê neke li ser wî bibin sîxurên biyaniyan.

Cihên ku min di wesiyetnameyê de ji mizgeft û nexweşxane û dibistanan re nivîsandiye, hun tev daxwaz bikin ji bo pêk werin û mifa jê bigirin.

Hun ji xebat û hewl û tekoşînê ramewestin ji bo mîna tev gelên din ji bin destê dijminan rizgar bibin, malê dinê ne tiştek e, ger welatê we hebe, serbestiya we hebe, wî çaxî her tiştê we heye, hem mal, hem serwet, hem dewlet, hem rûmet û hem wê nîştimanê we jî hebe.

Ez nebawer im, heqê Xwedê nebe, ti heqên din li ser min hebin, lêbelê ger kesekî welê dît ku kêm yan jî pir tiştikî wî li cem min e, min malekî pir hiştiye, bila biçe ji warisên min bixwaze û wergire.

Tanî ku hun hev negirin, hunê sernekevin, zilm û zorê li hev mekin, ji ber Xwedê pir zû zalim ji holê radike û nabûd dike. Ew soza Xwedê ya bê kêm û zêde ye, zalim dirûxiyê û nabûd dibe, Xwedê toleya zilmê jî hil tîne.

 

Hêvîxwaz im wan gotinan têxin guhê xwe û Xwedê we bi ser dujminên we de bi ser bixe, weke Sedî Kerem kiriye:

Muradê ma nesîhet bûd û gufîtm

Hewalet ba Xuda kerdîm û reftîm

Ango: Mirama me şîret bûn û me kir, me hun rasparin Xwedê û em çûn.

Xizmetkarê gel û welat.

 

Qazî Mihemmed